ସ୍କନ୍ଦପୁରାଣ ଅଧ୍ୟାୟ ୧

November 02, 2024

ବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ର ଋଦ୍ର କମଲେଶ ଦିନେଶ ଚନ୍ଦ୍ର |
ସଂଧ୍ୟା ସମାଜ ମୁକା ଚିତ ପଦମ ଦେବୀ
ତ୍ରିଲୋକ ଜନନୀ ତ୍ରିଗୁଣ ସ୍ବରୂପମ ଧ୍ୟାୟଂ |
ନୀଲ ଚୁରମ ତାଲୀ ନାଗ ପଞ୍ଚମ୍ ||

ସ୍କନ୍ଦପୁରାଣ ଅଧ୍ୟାୟ ୧

ନମଃ ପରମଦେବାୟ ତ୍ରୈଗୁଣ୍ୟାବିଜିତାତ୍ମନେ ।
ସର୍ୱତୋ ଯୋଗରୂପାୟ ସଂସାରାଭାବହେତବେ ॥ 1 ॥
ସ୍ଥିତିସଂରୋଧସର୍ଗାଣାଂ ହେତବେଽନ୍ତଃପ୍ରସାରିଣେ ।
ଷଡ୍ୱିଂଶାୟ ପ୍ରଧାନାୟ ମହାଦେବାୟ ଧୀମତେ ॥ 2 ॥
ପ୍ରଜାପତେର୍ମହାକ୍ଷେତ୍ରେ ଗଶ୍ଣ୍ଗାକାଲିନ୍ଦିସଙ୍ଗମେ ।
ପ୍ରୟାଗେ ପରମେ ପୁଣ୍ୟେ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଲୋକବର୍ତ୍ମନି ॥ 3 ॥
ମୁନୟଃ ସଂଶିତାତ୍ମାନସ୍ତପସା କ୍ଷୀଣକଲ୍ମଷାଃ ।
ତୀର୍ଥସମ୍ପ୍ଲବନାର୍ଥାୟ ପୌର୍ଣମାସ୍ୟାଂ କୃତାହ୍ନିକାଃ ॥ 4 ॥
ପୌରାଣିକମପଶ୍ୟନ୍ତ ସୂତଂ ସତ୍ୟପରାୟଣମ୍ ।
ସ୍ନାତ୍ୱା ତସ୍ମିନ୍ମହାତୀର୍ଥେ ପ୍ରଣାମାର୍ଥମୁପାଗତମ୍ ॥ 5 ॥
ଦୃଷ୍ଟ୍ୱା ତେ ସୂତମାୟାନ୍ତମୃଷୟୋ ହୃଷ୍ଟମାନସାଃ ।
ଆଶାସ୍ୟାସନସଂବେଶଂ ତଦ୍ୟୋଗ୍ୟଂ ସମକଲ୍ପୟନ୍ ॥ 6 ॥
ସ ପ୍ରଣମ୍ୟ ଚ ତାନ୍ସର୍ୱାନ୍ସୂତସ୍ତାନ୍ମୁନିପୁଙ୍ଗବାନ୍ ।
ପ୍ରଦତ୍ତମାସନଂ ଭେଜେ ସର୍ୱଧର୍ମସମନ୍ୱିତଃ ॥ 7 ॥
ତମାସୀନମପୃଚ୍ଛନ୍ତ ମୁନୟସ୍ତପସୈଧିତାଃ ।
ବ୍ରହ୍ମସତ୍ତ୍ରେ ପୁରା ସାଧୋ ନୈମିଶାରଣ୍ୟବାସିନାମ୍ ॥ 8 ॥
କଥିତଂ ଭାରତାଖ୍ୟାନଂ ପୁରାଣଂ ଚ ପରଂ ତ୍ୱୟା ।
ତେନ ନଃ ପ୍ରତିଭାସି ତ୍ୱଂ ସାକ୍ଷାତ୍ସତ୍ୟବତୀସୁତଃ ॥ 9 ॥
ସର୍ୱାଗମପରାର୍ଥଜ୍ଞଃ ସତ୍ୟଧର୍ମପରାୟଣଃ ।
ଦ୍ୱିଜପୂଜାରତୋ ନିତ୍ୟଂ ତେନ ପୃଚ୍ଛାଂ ତ୍ୱମର୍ହସି ॥ 10 ॥
ଭାରତାଖ୍ୟାନସଦୃଶଂ ପୁରାଣାଦ୍ୟଦ୍ୱିଶିଷ୍ୟତେ ।
ତତ୍ତ୍ୱା ପୃଚ୍ଛାମ ବୈ ଜନ୍ମ କାର୍ତ୍ତିକେୟସ୍ୟ ଧୀମତଃ ॥ 11 ॥
ଇମେ ହି ମୁନୟଃ ସର୍ୱେ ତ୍ୱଦୁପାସ୍ତିପରାୟଣାଃ ।
ସ୍କନ୍ଦସମ୍ଭବଶୁଶ୍ରୂଷାସଞ୍ଜାତୌତ୍ସୁକ୍ୟମାନସାଃ ॥ 12 ॥
ଏବମୁକ୍ତସ୍ତଦା ସୂତଃ ସଂସିଦ୍ଧୈର୍ମୁନିପୁଙ୍ଗବୈଃ ।
ପ୍ରୋବାଚେଦଂ ମୁନୀନ୍ସର୍ୱାନ୍ୱଚୋ ଭୂତାର୍ଥବାଚକମ୍ ॥ 13 ॥
ଶୃଣୁଧ୍ୱଂ ମୁନୟଃ ସର୍ୱେ କାର୍ତ୍ତିକେୟସ୍ୟ ସମ୍ଭବମ୍ ।
ବ୍ରହ୍ମଣ୍ୟତ୍ୱଂ ସମାହାତ୍ମ୍ୟଂ ବୀର୍ୟଂ ଚ ତ୍ରିଦଶାଧିକମ୍ ॥ 14 ॥
ମୁମୁକ୍ଷୟା ପରଂ ସ୍ଥାନଂ ଯାତେ ଶୁକମହାତ୍ମନି ।
ସୁତଶୋକାଭିସନ୍ତପ୍ତୋ ବ୍ୟାସସ୍ତ୍ର୍ୟମ୍ବକମୈକ୍ଷତ ॥ 15 ॥
ଦୃଷ୍ଟ୍ୱୈବ ସ ମହେଶାନଂ ବ୍ୟାସୋଽଭୂଦ୍ୱିଗତବ୍ୟଥଃ ।
ବିଚରନ୍ସ ତଦା ଲୋକାନ୍ମୁନିଃ ସତ୍ୟବତୀସୁତଃ ॥ 16 ॥
ମେରୁଶୃଶ୍ଣ୍ଗେଽଥ ଦଦୃଶେ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସୁତମଗ୍ରଜମ୍ ।
ସନତ୍କୁମାରଂ ବରଦଂ ଯୋଗୈଶ୍ୱର୍ୟସମନ୍ୱିତମ୍ ॥ 17 ॥
ବିମାନେ ରବିସଙ୍କାଶେ ତିଷ୍ଠନ୍ତମନଲପ୍ରଭମ୍ ।
ମୁନିଭିର୍ୟୋଗସଂସିଦ୍ଧୈସ୍ତପୋୟୁକ୍ତୈର୍ମହାତ୍ମଭିଃ ॥ 18 ॥
ବେଦବେଦାଶ୍ଣ୍ଗତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞୈଃ ସର୍ୱଧର୍ମାଗମାନ୍ୱିତୈଃ ।
ସକଲାବାପ୍ତବିଦ୍ୟୈସ୍ତୁ ଚତୁର୍ୱକ୍ତ୍ରମିବାବୃତମ୍ ॥ 19 ॥
ଦୃଷ୍ଟ୍ୱା ତଂ ସୁମହାତ୍ମାନଂ ବ୍ୟାସୋ ମୁନିମଥାସ୍ଥିତମ୍ ।
ବବନ୍ଦେ ପରୟା ଭକ୍ତ୍ୟା ସାକ୍ଷାଦିବ ପିତାମହମ୍ ॥ 20 ॥
ବ୍ରହ୍ମସୂନୁରଥ ବ୍ୟାସଂ ସମାୟାତଂ ମହୌଜସମ୍ ।
ପରିଷ୍ୱଜ୍ୟ ପରଂ ପ୍ରେମ୍ଣା ପ୍ରୋବାଚ ବଚନଂ ଶୁଭମ୍ ॥ 21 ॥
ଦିଷ୍ଟ୍ୟା ତ୍ୱମସି ଧର୍ମଜ୍ଞ ପ୍ରସାଦାତ୍ପାରମେଶ୍ୱରାତ୍ ।
ଅପେତଶୋକଃ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତଃ ପୃଚ୍ଛସ୍ୱ ପ୍ରବଦାମ୍ୟହମ୍ ॥ 22 ॥
ଶ୍ରୁତ୍ୱାଥ ବଚନଂ ସୂନୋର୍ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମୁନିପୁଙ୍ଗବଃ ।
ଇଦମାହ ବଚୋ ବିପ୍ରାଶ୍ଚିରଂ ଯଦ୍ଧୃଦୟେ ସ୍ଥିତମ୍ ॥ 23 ॥
କୁମାରସ୍ୟ କଥଂ ଜନ୍ମ କାର୍ତ୍ତିକେୟସ୍ୟ ଧୀମତଃ ।
କିଂନିମିତ୍ତଂ କୁତୋ ବାସ୍ୟ ଇଚ୍ଛାମ୍ୟେତଦ୍ଧି ବେଦିତୁମ୍ ॥ 24 ॥
କଥଂ ରୁଦ୍ରସୁତଶ୍ଚାସୌ ବହ୍ନିଗଶ୍ଣ୍ଗାସୁତଃ କଥମ୍ ।
ଉମାୟାସ୍ତନୟଶ୍ଚୈବ ସ୍ୱାହାୟାଶ୍ଚ କଥଂ ପୁନଃ ।
ସୁପର୍ଣ୍ୟାଶ୍ଚାଥ ମାତ୍।ର଼୍ଣାଂ କୃତ୍ତିକାନାଂ କଥଂ ଚ ସଃ ॥ 25 ॥
କଶ୍ଚାସୌ ପୂର୍ୱମୁତ୍ପନ୍ନଃ କିନ୍ତପାଃ କଶ୍ଚ ବିକ୍ରମଃ ।
ଭୂତସମ୍ମୋହନଂ ହ୍ୟେତତ୍କଥୟସ୍ୱ ଯଥାତଥମ୍ ॥ 26 ॥

ସୂତ ଉବାଚ ।

ଏବଂ ସ ପୃଷ୍ଟସ୍ତେଜସ୍ୱୀ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରସତ୍ତମଃ ।
ଉବାଚ ସର୍ୱଂ ସର୍ୱଜ୍ଞୋ ବ୍ୟାସାୟାକ୍ଲିଷ୍ଟକାରିଣେ ।
ତଚ୍ଛୃଣୁଧ୍ୱଂ ଯଥାତତ୍ତ୍ୱଂ କୀର୍ତ୍ୟମାନଂ ମୟାନଘାଃ ॥ 27 ॥